---
title: "पॉइंटिंग जोडी: सुडोकू तंत्र समजावले"
description: "पॉइंटिंग जोडी म्हणजे बॉक्समध्ये एकाच ओळीत किंवा स्तंभात मर्यादित राहिलेला अंक, जो जाळीवर इतरत्र त्याच रेषेतून वगळला जातो."
url: https://sudoku.rubigogames.com/mr/techniques/pointing-pair.html
language: mr
last_modified: 2026-11-05
---

[सुडोकू तंत्रे](https://sudoku.rubigogames.com/mr/sudoku-techniques.html) · कठीण

# सुडोकूमधील पॉइंटिंग जोडी

पॉइंटिंग जोडी हे अंक ठेवण्याऐवजी [संभाव्य अंक](https://sudoku.rubigogames.com/mr/sudoku-glossary.html#candidate) वगळणारे पहिले तंत्र आहे. बॉक्समध्ये एखाद्या अंकाच्या फक्त दोनच जागा एकाच ओळीत किंवा [स्तंभ](https://sudoku.rubigogames.com/mr/sudoku-glossary.html#column)ात असतील, तर बॉक्सला तो अंक त्याच रेषेवर वापरावाच लागतो, त्यामुळे बॉक्सबाहेरील त्या रेषेच्या उरलेल्या भागातून तो अंक वगळता येतो.

इतर नावे: लॉक्ड संभाव्य अंक प्रकार 1, बॉक्स-रेषा परस्परसंवाद.

अ‍ॅपमध्ये जेव्हा पॉइंटिंग जोडी हे तंत्र पुढची पायरी असते, तेव्हा एक संकेत त्या तंत्राचे नाव सांगतो आणि ते का लागू होते हे एकेक पायरी दाखवून समजावतो. जाहिराती नाहीत, डाउनलोड मोफत आहे.

[डाउनलोड करा App Store](https://apps.apple.com/app/apple-store/id6502922368?pt=125379530&ct=official_site&mt=8) [मिळवा Google Play](https://play.google.com/store/apps/details?id=com.rubigogames.sudoku&referrer=utm_source%3Dofficial_site%26utm_medium%3Dweb%26utm_campaign%3Dsite)

- **कठीणाई पातळी**: [कठीण](https://sudoku.rubigogames.com/mr/sudoku-difficulty-levels.html#hard)
- **अ‍ॅपमधील कोड्यांमध्ये**: कठीण श्रेणीतील 59.6% कोड्यांमध्ये सर्वात कठीण पायरी
- **यादीतील स्थान**: 37 पैकी 5
- **हे काय करते**: संभाव्य अंक वगळते
- **सोडवलेली उदाहरणे**: 2

## हे का चालते

बॉक्समधील एखादा अंक फक्त एकाच ओळीत किंवा [स्तंभ](https://sudoku.rubigogames.com/mr/sudoku-glossary.html#column)ात येऊ शकत असेल, तर बॉक्सबाहेर त्या ओळीतील किंवा स्तंभातील उरलेल्या सेलमधून तो [संभाव्य अंक](https://sudoku.rubigogames.com/mr/sudoku-glossary.html#candidate) काढता येतो.

## हे कसे ओळखावे

ही आधी-बॉक्स पद्धत आहे. एक अंक घ्या आणि बॉक्समधील तो अजूनही येऊ शकणारा प्रत्येक सेल ओळखा.

- शिल्लक राहिलेले सगळे सेल एकाच ओळीत किंवा एकाच स्तंभात असतील, तर ती पॉइंटिंग जोडी आहे, आणि बॉक्सबाहेरील त्या रेषेतून तो संभाव्य अंक वगळला जातो.
- इथे काहीही थेट ठेवले जात नाही. फायदा नंतर एक-दोन खेळींनी या वगळणीतून तयार होणाऱ्या लपलेल्या किंवा स्पष्ट एकलचा असतो.
- जाळीच्या कडेवरील बॉक्समध्ये हे सर्वात जास्त दिसते, कारण तिथे अंक पसरवायला कमी छेदणाऱ्या रेषा असतात.

यावर आधारित

[लपलेला एकल](https://sudoku.rubigogames.com/mr/techniques/hidden-single.html)

## सोडवलेली उदाहरणे

ही अ‍ॅपचीच धड्याची बोर्ड आहेत. इशारा ज्या पद्धतीने दाखवतो त्याच पद्धतीने ती पायरीपायरीने पाहा.

### ओळ पॉइंटिंग

बॉक्समधील संभाव्य अंक एकाच ओळीपुरता मर्यादित असतो.

```text
{345} {345} {34}  | .     .     .     | .     .     .
6     7     2     | .     .     .     | .     .     .
1     9     8     | .     .     .     | .     .     .
------------------+-------------------+------------------
.     .     .     | .     .     .     | .     .     .
.     .     .     | .     .     .     | .     .     .
.     .     .     | .     .     .     | .     .     .
------------------+-------------------+------------------
.     .     .     | .     .     .     | .     .     .
.     .     .     | .     .     .     | .     .     .
.     .     5     | .     .     .     | .     .     .
```

*पॉइंटिंग जोडी — ओळ पॉइंटिंग: इशाऱ्यादरम्यान अ‍ॅप हा नमुना जसा दाखवते तसा.*

1. या बॉक्समध्ये 5 अजून ज्या सेलमध्ये जाऊ शकतो ते सर्व एकाच ओळीत आहेत.
2. म्हणून या बॉक्सच्या बाहेरील त्या ओळीत संभाव्य अंक 5 जिथे जिथे दिसतो तिथून तो काढून टाकू शकतो.

### स्तंभ पॉइंटिंग

बॉक्समधील संभाव्य अंक एकाच स्तंभापुरता मर्यादित असतो.

```text
{156} 3     4     | .     .     .     | .     .     .
{156} 7     2     | .     .     .     | .     .     .
{16}  9     8     | .     .     .     | 5     .     .
------------------+-------------------+------------------
.     .     .     | .     .     .     | .     .     .
.     .     .     | .     .     .     | .     .     .
.     .     .     | .     .     .     | .     .     .
------------------+-------------------+------------------
.     .     .     | .     .     .     | .     .     .
.     .     .     | .     .     .     | .     .     .
.     .     .     | .     .     .     | .     .     .
```

*पॉइंटिंग जोडी — स्तंभ पॉइंटिंग: इशाऱ्यादरम्यान अ‍ॅप हा नमुना जसा दाखवते तसा.*

1. या बॉक्समध्ये 5 अजून ज्या सेलमध्ये जाऊ शकतो ते सर्व एकाच स्तंभात आहेत.
2. म्हणून या बॉक्सच्या बाहेरील त्या स्तंभात संभाव्य अंक 5 जिथे जिथे दिसतो तिथून तो काढून टाकू शकतो.

## स्वतः करून पाहा

हा बोर्ड अ‍ॅपमधील पॉइंटिंग जोडी धड्यातला आहे. आता पुढच्या पायरीवर पॉइंटिंग जोडी वापरायचे आहे. स्वतः शोधून पाहा किंवा हिंट वर टॅप करून अ‍ॅपचे मार्गदर्शन पायरीपायरीने पाहा.

पॉइंटिंग जोडी सराव बोर्ड:

```text
8  9* 6  | 1  3* 7* | 2* 4* 5*
1* 7  3  | 2  4  5* | 8  9* 6*
2* 4* 5* | .  .  9  | 1  .  .
---------+----------+---------
.  .  .  | 4  7  .  | .  5  .
6  .  7* | .  .  .  | .  .  .
4* .  2  | .  .  .  | 7  .  .
---------+----------+---------
.  6  8* | .  2* 4* | 5  1* 9
.  .  .  | .  5  8  | .  2  .
5  2* 4  | .  .  1  | 3  .  .
```
Digits marked * were filled in by a player; the others were printed with the puzzle.

## डेटामध्ये

आम्ही अ‍ॅपच्या स्वतःच्या हिंट इंजिनने अ‍ॅपमधील सर्व 60,000 कोडी सोडवली. हे इंजिन नेहमी लागू पडणारी सर्वात सोपी पायरी निवडते. यांपैकी 5,956 कोड्यांमध्ये पॉइंटिंग जोडी ही सर्वात कठीण पायरी होती आणि 14,394 कोड्यांमध्ये ती किमान एकदा वापरली गेली. [संपूर्ण डेटा अहवाल पाहा](https://sudokuflow.com/data/sudoku-difficulty-levels/)

## याचा सराव करा

- [उत्तरांसह प्रिंट करता येणारी कठीण स्तराची सुडोकू कोडी, PDF स्वरूपातही उपलब्ध](https://sudokuflow.com/printables/sudoku/hard/)
- [सुडोकू तपासक: कागदावरील कोड्यातील चुकीचे अंक शोधा](https://sudokuflow.com/tools/sudoku-checker/)
- [दैनंदिन सुडोकू: दररोज चार नवीन कोडी](https://sudokuflow.com/daily/)
- [सुडोकू सोडवणारे साधन: पॉइंटिंग जोडी वापरून सुरुवात करा आणि शेवटच्या अंकापर्यंत हे उदाहरण पायरीपायरीने सोडवा](https://sudokuflow.com/tools/sudoku-solver/?p=896137245173245896245009100000470050607000000402000700068024519000058020524001300)

## याचे स्थान

अ‍ॅप तुम्हाला कठीण तंत्र देण्याआधी लागू होणारे सर्वात सोपे तंत्र शोधते. पॉइंटिंग जोडी त्या यादीत 37 पैकी 5 व्या स्थानावर आहे, त्यामुळे हे तंत्र आवश्यक असणारी कोडी [कठीण](https://sudoku.rubigogames.com/mr/sudoku-difficulty-levels.html#hard) श्रेणीत मोजली जातात.

[याआधी शिका **लपलेला एकल**](https://sudoku.rubigogames.com/mr/techniques/hidden-single.html) [यानंतर शिका **पॉइंटिंग तिहेरी**](https://sudoku.rubigogames.com/mr/techniques/pointing-triple.html)

इतर कठीण तंत्रे

[पॉइंटिंग तिहेरी](https://sudoku.rubigogames.com/mr/techniques/pointing-triple.html) [बॉक्स/रेषा रिडक्शन](https://sudoku.rubigogames.com/mr/techniques/box-line-reduction.html) [स्पष्ट जोडी](https://sudoku.rubigogames.com/mr/techniques/naked-pair.html) [लपलेली जोडी](https://sudoku.rubigogames.com/mr/techniques/hidden-pair.html) [स्पष्ट तिहेरी](https://sudoku.rubigogames.com/mr/techniques/naked-triple.html) [लपलेली तिहेरी](https://sudoku.rubigogames.com/mr/techniques/hidden-triple.html)

---

प्रत्येक प्लॅटफॉर्मवर मोफत, ऑफलाइन आणि जाहिरातविरहित

## सुडोकू जसे खेळायचे तसेच खेळा

[डाउनलोड करा App Store](https://apps.apple.com/app/apple-store/id6502922368?pt=125379530&ct=official_site&mt=8) [मिळवा Google Play](https://play.google.com/store/apps/details?id=com.rubigogames.sudoku&referrer=utm_source%3Dofficial_site%26utm_medium%3Dweb%26utm_campaign%3Dsite)
